مباني جرم سياسي در فقه اسلامي (2)"آراي فقهای شيعه":
مبا ني نظري جرم سياسي در فقه ا سلامي
فصل دوم: آراي فقهای ارجمندشيعه
« اعتقاد شيعه به امام عادل و معصوم، در درون خود يك اصل انقلابي را ميپروراند. آن اصل، اعتقاد به نامشروع بودن همه حكومتهاي غير معصوم در زمان معصوم و غاصبانه بودن همه حكومتهاي غيرماذون در دوران غيبت است. شيعه، مقابله و انقلاب عليه ظلم و ستم را واجب ميداند. » 7
گفتار نخست: مباني جرم سياسي در فقه شيعه
مبحث اول: وجوب امر به معروف و نهي از منكر
امر به معروف و نهي از منكر از جمله فرايض مسلمانان و فروع دين دانسته شده است. مستند اين اصل، آيات فراواني است كه در قرآن مجيد و روايات امامان شيعه و به ويژه در نهجالبلاغه امام علي (ع) است.
گستره اين فريضه، نه تنها روابط مردم با يكديگر و حاكم بر مردم را شامل ميشود كه حقي است بر گردن مردم نسبت به والي و حاكم.یعنی يكي از حقوق حاكم بر مردم آن است كه مورد نصيحت و امر به معروف و نهي از منكر از سوي آنان قرار گيرد و به تصريح امام اول شيعيان، اين حق حتي امام معصوم را هم شامل ميشود.
مبحث دوم: عدالت حاكم : فقهای شيعه، به عدالت به عنوان شرط لازم حكومت نظر دارند. از ادلهشيعه در اين رابطه اين است كه ائمه، حافظان شرع هستند و اگر عادل نباشند و تصور معصيت از آنها امكانپذير باشد، وجود آنان فايدهاي نخواهد داشت. خداوند متعال در پاسخ به ابراهيم نبي (ع) دربارهي امامت خاندانش، ميفرمايد: " لا ينال عهدي الظالمين " بنابراين، عهد خداوند كه امامت باشد به كسي كه عصيان كند و ظالم باشد، نخواهد رسيد. نتيجه آن كه در انديشه شيعه، خروج بر حاكم ستمگر نه تنها منعي ندارد كه واجب است.
الف) اما خروج بر ولی فقیه عادل زمان که توسط مجلس خبرگان نظام اسلامی " که منتخب مردم سراسر کشور هستند " انتخاب میشود و امروز نماد برجسته آن دررهبرعظیم الشان انقلاب اسلامی حضرت آیت الله خامنه ای متبلور است خروج علیه نایب امام زمان "بغی" تلقی و جرم محاربه رسول خدا بشمار می آ ید .
ب) همینطور خروج علیه نظام اسلامی به قصد براندازی یا آسیب زدن به این نظام مقدس جرم محاربه و جنگ با خدا است .
مجازات محاربان در اسلام عبارت است از قتل آنها یا بریدن دست وپای آنها یا تبعید آنها است.
و چنین ا عما لی جرم سیاسی نیست بلکه مبارزه با نظام اسلامی به قصدبرانداختن آرمان ۱۲۴۰۰۰پیامبر عزیز و۱۴معصوم نورانی بشمار می آید ودرراستای اهداف استکبار جهانی ودنیای کفر علیه دنیای اسلام ومسلمانان پاسدار عزت مسلمین وپاکیها قراردارد .
گفتار دوم: انواع تقابل مخالفان با حاكميت
پيامبر اكرم (ص) بارها به رعايت انصاف و مدارا با كفار، منافقان و اهل كتاب، مادام كه به جنگ برنخاستهاند، فرا خوانده است و مخالفان تابه اصول نظام اسلامی ضربه نزنند دربیان نظرات خود آزادند.
قرآن مجيد مهمترين منبع فقه اسلامي، دو مفهوم را تاسيس كرده است كه از ضمانتهاي اجرايي متفاوتي برخوردارند: بغي و محاربه
ـ مبحث اول: بغي
آيه۹ سوره حجرات " و اگر دو گروه از اهل ايمان با هم به قتال و دشمني برخيزند، شما مومنان بين آنها صلح برقرار كنيد و اگر يك گروه بر ديگري ظلم كرد، با آن طايفه ظالم جنگ كنيد تا به فرمان خدا باز آيد. پس هرگاه به حكم حق برگشت، با حفظ عدالت ميان آنها صلح دهيد و هميشه عدالت كنيد كه خداوند، عدالتپيشگان را دوست دارد.
كلمه بغي و شورش به معناي قيام عليه حكومت اسلامي و براندازي حاكم مسلمان است.
ـ مبحث دوم: محاربه محاربه به معناي افساد فيالارض است.
بند1: آيه محاربه
آيه33 سوره مائده ميفرمايد: " كيفر آنان كه با خدا و پيامبر به جنگ بر ميخيزند و بر روي زمين، دست به فساد ميزنند، اين است كه اعدام شوند يا به دار آويخته شوند يا ] چهار انگشت [ از دست راست و پاي چپ آنها بريده شود و يا از سرزمين خود تبعيد شوند. اين رسوايي آنان در دنياست و در آخرت، مجازات سنگيني دارند
در مورد مصاديق آيه و معناي جنگ با خدا و رسول و فساد در زمين، مباحث گوناگوني در فقه مطرح شده است.
شيخ طوسي میفرماید محاربه جرايم عليه امنيت و آسايش عمومي مردم از طريق توسل به سلاح گرم یا سرد و ايجاد ترس و وحشت در مردم است و در هيچ جاي دنيا نيز اين اعمال، اگرچه با انگيزه سياسي باشد، جرم سياسي تلقي نميشود.
بند2: فرق بغي با محا ربه
الف) محاربه : جرم براندازي نظام اسلامی است
ب ) اما بغی شورش علیه رهبری نظام اسلامی
در راستای اهداف دشمنان نظام اسلامی است.
*+* آشنایی مختصربا دکترحمیدفرجی *+*